کودک و نوجوان
نوجوانی به عنوان دوره ای حد فاصل کودکی و بزرگسالی می باشد که تغییرات فیزیولوژیکی و افزایش هورمون های جنسی را در آن شاهد هستیم . بهترین توصیف برای دوران نوجوانی فرایند پیشرفتی است که مشخصه آن افزایش توانایی تسلط بر چالش های پیچیده تکالیف درسی ، بین فردی ، هیجانی و علاوه بر آن جست و جوی استعداد ها ، هویت اجتماعی و علایق جدید است . مطالعات انجام شده در زمینه روانشناسی نوجوان نشان می دهد که سه تغییر رشدی در این گروه سنی وجود دارد که شامل افزایش خطر پذیری ، افزایش رفتار جنسی و حرکت به سمت وابستگی به همسالان به جای دلبستگی به خانواده اصلی می باشد . از نظر مشاور نوجوان ، نوجوان بهنجار چیست ؟ مفهوم بهنجاری در رشد نوجوان به میزان انطباق روان شناختی اطلاق می گردد . تقریبا 75% افراد ، دوره نوجوانی با انطباق موفقیت آمیز با تغییرات جسمانی ، شناختی ، هیجانی را دارند که عمدتا براساس داشتن دوره کودکی موفق تعیین می شود . تقریبا در 20% نوجوانان انطباق ضعیف روانی ، بیزاری از خود ، اختلال سلوک ، سوء مصرف مواد ، اختلالات عاطفی و سایر اختلال های روانپزشکی و روانشناختی مختل کننده بروز می کند . طبق نظر روانشناس نوجوان سازگاری نوجوان در امتداد کارکرد روانی قبلی او قرار دارد ، بنابراین در کودکانی که دچار مشکلات روانشناختی هستند ، خطر ابتلا به مشکلات روانشناختی بالا می باشد . نوجوانانی که با اختلال های روانشناسی مواجه هستند در معرض خطر تعارض با خانواده و بیزاری از آن ها قرار دارند هرچند اکثر نوجوانان دچار ناراحتی های گاه به گاهی می شوند اما عملکرد تحصیلی خوبی دارند و ارتباط آن ها با همسالان مناسب است و از زندگی خود رضایت دارند .
تغییرات اساسی دوره نوجوانی چیست ؟
- بلوغ جسمی : طبق نظر بهترین مشاور نوجوان در این دوران تغییرات جسمی که به عنوان فرایندی که طی آن رسش جسمی و جنسی و توانایی تولید مثل حاصل می شود . و به صورت واضح می توان انواع تغییرات جسمی و رشد را والدین در فرزندان خود مشاهده کنند .
- بلوغ شناختی: که مربوط به کارکرد های اجرایی مغز می باشد و به توانایی های او افزوده می شود برای مثال نوجوانان توانایی برای خود نگری و خود گردانی را به دست می آورند رابطه با همسالان و موقعیت های اجتماعی و جامعه پذیری ، افزایش قدرت فکر منطقی و انتزاعی و …
عزت نفس در نوجوانان :
از عوامل مهم دیگر که بر اساس آن درک فرد از میزان موفقیت ها و دستاورد های خود و نیز ادراک وی در زمینه میزان تایید و احترام همسالان ، اعضای خانواده ، معلمین و جامعه است . مهم ترین لازمه عزت نفس خوب نوجوان ، ادراک فرد از ظاهر جسمانی مثبت و داشتن ارزشی والا نزد همسالان و خانواده است . خصوصیات ثانویه عزت نفس مربوط به دستاورد های تحصیلی ، توانایی های ورزشی و استعداد های خاص است و بستگی به پسخوراند مثبتی است که از گروه همسالان و اعضای خانواده دریافت می کند و به همین دلیل به دنبال گروهی هستند که آن ها را بپذیرند . دختران و پسران در حفظ عزت و نفس در این دوران ممکن است با مشکل رو به رو شوند و از این رو آموزش دادن مهارت های حفظ عزت نفس و به عبارتی افزایش عزن تفس در نوجوانان در کلینیک روانشناسی نوجوانان توسط متخصص روانشناس نوجوان موثر خواهد بود .
هویت نوجوانی :
بهترین روانشناس نوجوان تهران بیان می کند که در این دوران هویت جنسی و جنسیتی نوجوانان شکل می گیرد و علاوه بر آن هویت اخلاقی ، ارزشی و اعتقادی نیز در مرحله شکل گیری خواهد بود . یکی از ویژگی های انحصاری انسان ، مغز پرسشگر او است و زمانی که فرد به رشد عقلی نسبی که همان تفکر انتزاعی است ، می رسد مهم ترین سوال در ذهن او ظاهر می شود و آن فلسفه هستی می باشد . برای یک نوجوان که مراحل رشد را به درستی طی می کند ، گفته های والدین و دیگران به تنهایی ملاک خوب و بد یا درست و نادرست بودن مسائل نیست و سعی می کند که خود از طریق تحقیق ، مطالعه ، بحث و گفتگو و تعقل و تفکر به چهار چوب های اخلاقی و ارزشی خود دست یابد . طبق نظر دکتر روانشناس نوجوان ممکن است نوجوان در این دوران دچار سردرگمی و ابهام در هویت شود و در این صورت است که باید با استفاده از خدمات روانشناسی و مشاوره نوجوان به او کمک کرد .
مشکلات هویت در نوجوانان :
مشکل هویتبه عنوان بلاتکلیفی در مورد موضوعات مربوط به هویت نظیر هدف ها ، انتخاب شغل ، دوستی ها ، رفتار جنسی ، ارزش های اخلاقی و … می باشد و نمی توانیم آن را به عنوان یک اختلال روانی معرفی کنیم . مشکل هویت ناراحتی زیادی را برای نوجوان ایجاد خواهد کرد و یک مشاور نوجوان خوب می تواند به این نوجوانان در انتخاب و کسب آگاهی کمک کند .
سوء مصرف مواد در نوجوانان :
بسیاری از عوامل خطر ساز و محافظتی بر سن شروع و شدت مصرف در نوجوانان تاثیر می گذارد که می تواند عواملی نظیر تعارض خانوادگی ، فقدان نظارت والدین ، روابط با همسالان و رویداد های فشار زای زندگی افراد می باشد . و از این رو آشنایی با مداخلاتی که سبب کاهش عوامل خطر ساز شوند ، مناسب خواهد بود .
اضطراب در نوجوانان :
از شایع ترین اختلال ها در میان کودکان و نوجوانان می باشد و وجود اختلال های اضطرابی در کودکی پیش بینی کننده طیف وسیعی از مشکلات روان شناختی در دوران نوجوانی است از جمله اختلال های اضطرابی دیگر مانند پانیک و هراس اجتماعی در دوران بلوغ دیده می شود . از آن جایی که ممکن است عملکرد اجتماعی و تحصیلی افراد را به میزان بالایی تحت تاثیر قرار دهد به همین دلیل نیاز به درمان اضطراب در نوجوانان از سوی یک دکتر روانشناس نوجوان خوب می باشد .
پرخاشگری در نوجوانان :
الگوهای پرخاشگری رفتار و نقض حقوق دیگران جز شایع ترین ترین ها در بین کودکان و نوجوانان می باشد و ممکن است نوع تربیت والدین به شکل روش تربیتی خشن و تنبیهی ، اختلاف های خانوادگی ، فقدان نظارت مناسب والدین و فقدان کفایت اجتماعی ارتباط داشته باشد و به همین دلیل برای حل کردن مشکل پرخاشگری در نوجوانان می توان از مشاور نوجوانان کمک گرفت. افسردگی در نوجوانان : در نوجوانان با تغییرات عاطفه را می توان دید و زمانی که این تغییرات برای مدت طولانی باشد به عنوان هشداری باید دانشت و نسبت به درمان افسردگی در نوجوانان باید اقدام کرد از علائم افسردگی در نوجوانان می توان به بی علاقگی ، بی انگیزگی ، افت تحصیلی ، خشم و عصبانیت ، خستگی زود هنگام ، تغییرات خواب و خوردن و….. می باشد .
در نوجوانان می توان انواع اختلال های عملکردی را در مرکز مشاوره روانشناسی نوجوان درمان کرد نظیر دروغ گویی ، رفتار های ضد اجتماعی ، درمان ترس در نوجوانان ، کنترل عصباینت و پرخاشگری نوجوانان و همچنین اختلال های ارتباطی نظیر ناتوانی در سازگاری ، ناتوانی در برقراری ارتباط نوجوانان و اختلال های عاطفی وهمچنین ارتقا عملکرد یا درمان مشکلات رفتاری و هیجانی و حتی اختلال های تغذیه ای. همه ی موارد گفته شده نیازمند تشخیص و درمان می باشند و آکادمی هاوری با کادر مجرب روانشناسان و متخصصان در این زمینه می تواند برای نوجوانان و خانواده های آن ها بسیار مناسب باشد.
